DEŞTİN’DE MUHTARA İSTİFA ÇAĞRISI

Mustafa SARIİPEK

Muğla’nın Yatağan ilçesi Deştin Köyü’nde yıllardır tartışma konusu olan çimento fabrikası yeniden gündemde. İki yıl önce mahkeme kararıyla durdurulan inşaat, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın 2009/7 genelgesine dayalı onayıyla tekrar faaliyete geçirilmeye çalışılıyor. Bölge halkı ve 10’a yakın STK, üçüncü kez hazırlanan ÇED raporuna karşı dava açtı.
Ancak köylülerin büyük çoğunluğu projeye karşı çıkarken, şirketin köyden yaklaşık 10 kişiyi işe alması tepkilere yol açtı. Bu kişiler arasında köy muhtarının oğlu ve yakınlarının da bulunması köylüler arasında “köylüyü köylüye kırdırma” girişimi olarak değerlendirildi.

NAİL KARAMAN SERT MUHTAR ELEŞTİRİLDİ

Geçtiğimiz pazartesi akşamı Deştin köyünde yapılan toplantıda, Nail Karaman sert muhtar eleştirilerle karşılaştı. Köylüler, muhtarın köyün sağlığını, su kaynaklarını ve doğasını korumak yerine şirketle iş birliği yaptığı iddialarını dile getirdi. Toplantıda söz alan köylüler, muhtarın oğlunun ve yakınlarının şirkette işe başlamasını yanlış bulduklarını belirterek, “Görevini kötüye kullandığı” gerekçesiyle hem muhtarlıktan hem de sulama kooperatifi başkanlığından istifa etmesini istedi.
Toplantıda söz hakkı verilen muhtarın eleştirilere tatmin edici cevap veremediği, gerginlik yaşandığı ve toplantıyı provoke ettiği iddia edildi.

AÇIKLAMA KÖY OKULUNUN ÖNÜNDE YAPILDI

Köy okulunun önünde yapılan açıklamayı Deştinli öğretmen Mehmet Uyan okudu. Uyan: “2023 Eylül'ün de, 2 yıl önce mahkeme kararlarıyla inşaatı durdurulan çimento felaketi, iptal edilen 2. ÇED'in 2009/7 genelgesine dayanarak ufak tefek değişiklikler yapılıp Çevre Şehircilik Ve İklim Değişikliği Bakanlığı'ndan onay verilmesi sonucu yeniden gündeme gelmiştir. 3. ÇED raporu diye öne sürdükleri bu rapora karşı 55 köylü ve 10'a yakın STK olarak iptal davası açtık. Bu hukuki süreç devam ederken çalışmaları 2 yıl önce mühürlenen inşaat için, şirket köyden 10 civarı köylümüzü işe almıştır. Bu kişilerin arasında köy muhtarının oğlu ve yakınlarının olması, işe alınan isimlerin muhtar, oğlu ve zaman zaman 'çimento yapılsın' diye basın açıklamaları yapan Bircan Avcı tarafından belirlendiği iddiaları yüzde 95' i çimento fabrikasına açıkça karşı olan köyümüzde büyük bir tepkiyle karşılanmıştır. Bu işe almalar çimentocuların köylüyü köylüyle karşı karşıya getirme ve böl, parçala yönet projesidir. Bizzat muhtar ve yakınları tarafından hayata geçirilmeye çalışılmaktadır. Gelişmeler daha önce de mahkeme kararlarına rağmen çimento felaketine karşı köylüyle birlikte hukuki ve fiili mücadele de yer almayan, muhtar hakkındaki şirketle iş birliği yaptığı iddialarını güçlendirmiştir” dedi.

İŞÇİ ALIMI İLE BU İDDİALAR KANITLANDI 

İşçi alımı ile de bu iddiaların bir anlamda kanıtlandığının da belirtildiği açıklamanın devamı şöyle: “Aynı zamanda sulama kooperatifi bakanı olan sayın muhtar, geçen akşam yapılan sulama kooperatifi toplantısında bu konuda sorulan sorulara 'benim haberim yok' gibi kaçamak yanıtlar vermişti. Asıl görevi köyünü, köylüsünün sağlığını, köyünün su kaynaklarını, doğal kaynaklarını korumak olan sayın muhtarı, geçen pazartesi akşamı yapılan toplantıda köylülerimiz uyarmıştır. Bilimsel ve hukuksal olarak köyümüze vereceği zararlar kanıtlanmış olan çimento projesiyle ilgili, bilimsel raporlar ve mahkeme kararları doğrultusunda tutum alması gerektiği, oğlunun ve yakınlarının bu şirkette işe başlamalarının yanlış olduğu, geçtiğimiz günlerde 2. Revize ÇED raporunun iptali için 55 köylümüz dava açmışken, muhtar ve azalarının hiçbirinin davacı olmamalarının şirketle iş birliği yaptıkları, çıkar ilişkileri kurduğu iddialarını güçlendirdiği belirtilmiştir. Bu tehlikeli projelere, girişimlere karşı net bir tutum alması gerektiği, aksi taktirde kamu görevini, muhtarlık görevini layıkıyla yapmamış olacağı ve bu durumda hem sulama kooperatifi başkanlığı, hem de muhtarlık görevinden istifa etmesi gerektiği uygun bir dille ifade edilmiştir. Yani sayın muhtar görevini kötüye kullandığı gerekçesiyle istifaya davet edilmiştir.”

İDDİALARA CEVAP YERİNE TEPKİ

“Fakat bu eleştirilere ve kendisine işçi alımları, oğlunun ve yakınlarının işe girmesiyle ilgili sorulara inandırıcı, ikna edici mantıklı yanıtlar vermek yerine, toplantıya katılanlara bağırmıştır, suçlamıştır” ifadelerinin de yer aldığı açıklamanın devamında ise, “ Eleştirilere ve sorulara yanıt vermeyerek toplantıyı proveke etmiştir. 2014 Mart ayından beri muhtarlık görevini yürüten sayın Nail Karaman 31 Aralık 2014 tarihinde olumlu kararı verilen ÇED raporunun onaylandığı ile ilgili duyuru yapmamış, halktan köylüden gizleyerek kamu görevini yerine getirmeme suçu işlemiştir. 2014 Aralık 2. ÇED olumlu kararını halka duyurmadığı için köylüler, çevre kuruluşları, denekler,  TMMOB, Muğla Barosu, Tarımsal Kalkınma Kooperatifi ve Sulama Kooperatifi gibi kurumlar süresi içinde ÇED iptal davası açamamış, bu doğrultuda sürecin gizlice yürütülmesi sonucu proje alanı olanTekağaç ormanlarında yol açmak, elektrik hattı açmak, inşaat alanı açmak için hukuki süreçler tamamlanmadan binlerce ağaç kesilmiştir.  2021 yılı sonunda inşaat faaliyeti başlamıştır. Köylülerin STK'ların ve ilgili kuruluşların faaliyet başladığı anda süreçten haberi olmuş, gerekli hukuki girişimlerde bulunulmuş, davalar açılmış kazanılmış ve inşaat faaliyeti belediye tarafından durdurulmuştur. Köy muhtarı ve sulama kooperatifi başkanlığı görevini halen yürütmekte olan sayın Nail Karaman'ı yukarda sıraladığımız, açıkladığımız nedenlerden dolayı, görevlerini yerine getirmediğini, tam tersi davranışlar içinde olduğunu gördüğümüzü düşünüyoruz.” denildi.

BAZI KÖYLÜLERE PARA DAĞITILDI İDİASI

Açıklamanın devamı şöyle: “Mahkeme kararıyla faaliyeti durdurulmuş çimento felaketine karşı köylülerle birlikte hukuksal olarak mücadeleye katılmasını, bireysel olarak ta davalar açmasını toplantı etkinlik ve eylemlere katılması gerektiğini bir kez daha hatırlatıyoruz. Eğer hukuksuz çimento fabrikası yapma girişimcilerini tüm bilimsel raporlara, mahkeme kararlarına ve halk gerçekliğine, sosyal gerçekliğe rağmen sürdüren şirket ile halk arasında, köylüler arasında iddia edilen çıkar ilişkileri kurduğu,  hatta köylülere projeye karşı çıkmamaları davalar açmamaları için ikna etmesi karşılığı paralar aldığı, bazı köylülere para dağıttığı gibi iddialar halkı ikna edici yanıtlar vermemesi durumunda, kamu görevini yapmadığı ve kamu görevini kötüye kullandığı gerekçesiyle Sulama Kooperatifi Başkanlığı hem de Muhtarlık görevinden derhal istifa etmesini talep ediyoruz.”