İzmir’in çöp sorunu tesislerle çözülecek

Basın mensuplarının kent gündemine ilişkin sorularını yanıtlayan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, İzmir için Çöp Master Planı hazırlanacağını ve çevreye zarar vermeyecek çöp toplama, ayrıştırma ve bertaraf çalışmalarının yapılacağını duyurdu.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, BİSİM tanıtım toplantısının ardından basın mensuplarının kent gündemine ilişkin sorularını yanıtladı. İzmir’de yaşanan su sorunu, ulaşım projeleri gibi soruları yanıtlayan Başkan Tugay, çöp konusu üzerine de “İnsanlarımız merak etmesin, en kısa zamanda yazılı bir doküman haline getireceğimiz Çöp Master Planı’na uygun olarak kentimizde geri dönüşüm atıklarını topladığımız, ayrıştırdığımız tesislerimiz, organik atıkları kompost yaptığımız tesislerimiz, inşaat atıklarını uygun şekilde parçalayıp depoladığımız alanlarımız, mobilya atıklarını bertaraf ettiğimiz alanlarımız, tehlikeli atıkların bertaraf alanı olacak. Dünyanın en modern şehrinde ne yapılıyorsa o şekilde çöplerimiz toplanacak, ayrıştırılacak, bertaraf edilecek. Çevreye bir gram zararı olmayacak. Bu çalışmayı yapacağız” dedi.

Menderes’i işaret etti
Basın mensuplarının soruları üzerine Yamanlar’da çöp tesisi yapılmasıyla ilgili sürecin tamamlanmadığını kaydeden Başkan Tugay, “Orada Devlet Su İşleri raporuna göre altı kuyu açıp bu kuyulardaki suyu çekmeniz lazım. Şu anda orada kamulaştırılmamış bir özel mülkiyet alanı var. Epeyce çok sayıda yerin kamulaştırılması lazım. Bu süreç, bizden önceki dönemde durmuş. İyi bir alan olmadığına dair düşünceyle ilerletilmemiş bir süreç. Buna karşılık Menderes’te çevreye rahatsızlık vermeyecek, şartlar açısından çok daha uygun bir alanda bir başka çöp bertaraf tesisi projesi var. Öyle bir proje ki ihalesi de yapılmış, aslında her şeyiyle hazır. Sadece yürütülmesi gereken bir ÇED süreci var. Orada Tarım Bakanlığı tarafından olumsuz görüş verildiği için o süreç durmuş durumda. Başından beri söylediğim şey şu; bir şeyi doğru dürüst anlatmazsanız insanlar birilerinin söylediği yalana inanıp kötü bir şey olacağını düşünüyor. Menderes’te bu yaşandı” değerlendirmesinde bulundu.

“Bu şehrin çöp sorunu var ve çözülmesi gerekiyor”
Geçen dönem Menderes’te çöp tesisi konusu konuşulduğunda Menderesli yurttaşların tesis değil bir depolama alanı kurulacağını zannettiğini hatırlatan Başkan Tugay, “Halbuki öyle değil. Bu tür tesisler dünyanın her yerinde var. Zaten yerleşim yerinden de uzak. Buraya gelen çöp anında işleme alınıp bertaraf ediliyor. O yüzden çevreye zarar veren bir tesis değil. Türkiye’nin her yerinde belediyelerin benzer tesisleri var, bizde de olmak zorunda. Bir yer olmazsa başka bir yerde kurulacak. Neticede fizibilite açısından Menderes Yamanlar’a göre daha uygunken, bu iş AK Partili siyasetçilerin algı çalışmalarıyla kötü noktaya gelmiş durumda. Ancak bu şehrin çöp sorunu var ve çözülmesi gerekiyor” diye konuştu.

“Olumlu cevap verilmesi lazım”
İzmir Büyükşehir Belediyesi olarak çöp tesisi kurmak için başvuru yaptıklarını da belirten Başkan Tugay, “Bizim talebimiz oldu. Ona cevap verilmesini bekliyoruz. İzmir-Manisa sınırında Çaltı bölgesinde Manisa’nın çöp tesisinin hemen bitişiğinde bir çöp tesisi yapmak için başvurumuz var. Bu başvuru ile ilgili olarak bize olumlu cevap verilmesi lazım. Bunu devletimizin en üst kademelerine kadar gidip gerekirse yüz yüze konuşarak anlatacağım” ifadelerini kullandı.

“Çok daha fazla bilgim olan bir konu”
İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından geçen dönemde başlatılan Sünger Kent projesine ilişkin gelen soruları da yanıtlayan Başkan Tugay, “Bu konunun bir polemik haline getirilmesini değil, bilimsel gerçekler ışığında konuşulmasını isterim. Sünger Kent denilen anlayışta, şehrin genellikle beton, asfalt kaplı alanlarında toprağın yağmur suyunu emmemesi nedeniyle yağmurla yağan suyun kaybını gidermek için yapılan çalışmalar öne çıkıyor. Ben Sünger Kent konusunu uzun yıllardır çalışan birisiyim. Karşıyaka Kent Ormanı projesinde bu konuda güzel işler yapmış bir belediye başkanıyım. İşin gerçeği, sanıldığından çok daha fazla bilgim olan bir konu” dedi.

“Pratikte zannedildiği gibi sonuçları yok”
Geçen dönem Sünger Kent kapsamında yapılan işleri hatırlatan Başkan Tugay, “Yapılan iki iş oldu. Biri, çatılardan yağmur suyunu toplamakla ilgili çalışmaydı. Bunun için mavi renkli su depoları imal edildi ve isteyenlere verildi. Ancak çatıdan su toplama ile ilgili iş, sağlıklı şekilde çatıdan su toplamak için gereken altyapı ihtiyaçlardan, yağmur yağdığı mevsimde toplanan o birkaç tonluk suyun saklanmasıyla ilgili zorluklara kadar değişik boyutları olan bir iştir. İzmir ölçeğine oranla çok az sayıda yağmur suyu toplama deposu dağıtılabilmiş. Sünger Kent, çatıya yağan yağmur suyunun toplanması çalışmasıydı. Ancak pratikte zannedildiği gibi sonuçları yok” dedi.

"Şehrin su geçirgen yüzeylerini artırmalıyız”
Doğanın yağmuru depoladığı yerin yeraltı su rezervleri olduğunu vurgulayan Başkan Tugay, “Yeraltı su rezervlerinin yağmur suyuyla buluşması lazım. Onun için toprağın suyu emme kapasitesini artıracak çalışmalar yapmak gerekiyor. Sünger Kent çalışmasında sadece küçük bir alanda toprak çukurlaştırıldı, oradan suyun emilmesi sağlandı. Bunun devamı getirilebilirdi ama bizim problemimiz şu; bir üst ölçekli planla şehrin su geçirgen yüzeylerini artırmalıyız. Dünyanın her yerinde böyledir, İzmir’de de böyle olacak” diye belirtti.

“İsraf anlamına geliyor”
Bugüne kadar iyi yapılan hiçbir projeyi durdurmadıklarını söyleyen Başkan Tugay, şöyle konuştu: “Bundan sonra da bu anlayışımız devam edecek. Çünkü yapılan her işte bir para harcanıyor. Bu paranın sonucunda bize gelen faydanın gerçekten anlamlı olması lazım. Diğer türlüsü, elimizdeki kaynakları israf etmek anlamına geliyor.”

Ulaşım projeleri
Ulaşım ücretlerinde zam olup olmayacağı yönündeki sorunları cevaplayan Başkan Tugay, şunları söyledi: “Ulaşım ücretlerinde zam planımız yok. Toplu ulaşım, maliyetine göre çok daha düşük bilet fiyatlarıyla karşılanıyor. İzmir Türkiye’de toplu ulaşımın çeşitlilik açısından en zengin olduğu, en uygun olduğu şehir. Buca Metrosu hızla yapılıyor. Yeni metro projelerimiz yolda. Buca Metrosu’nu bir tarafta Gaziemir’deki fuar alanına kadar, diğer tarafta da Körfez’in altından Karşıyaka’ya, Mavişehir’e kadar uzatmak gibi bir düşüncemiz var. Bununla ilgili ilave proje çalışmalarımız ve görüşmelerimiz sürüyor. Körfez’in altından geçen bir demiryolumuz olabilir. Bu demiryolu Karşıyaka Mavişehir’den Fuar İzmir’e kadar gidebilir. Bununla ilgili çalışıyoruz. Bunları yapacağız. İzmir ile beraber yapacağız.”

“Yükümlü olan kurum Devlet Su İşleri”
Su krizine ilişkin soruları yanıtlayan Başkan Tugay, sözlerini şöyle sürdürdü: “İzmir’den çok daha kötü durumda şehirler var. Bugün kesintiler oluyorsa suyumuz kasım, aralık ayına kadar yetsin diye oluyor. Bizim önümüzdeki yıllarda sorunlarımıza çözümler bulmamız lazım. Bir şehre su getirmekle yükümlü olan kurum Devlet Su İşleri’dir. Bunu başımızdan işi atmak için söylemiyorum. Biz bir kuyu açarken Devlet Su İşleri’nden izin alıyoruz. Çeşme’de ve Tahtalı’da barajları kuyularla beslemek istedik, Devlet Su İşleri’nden izin almak mümkün değil gibi görünüyor. O yüzden bunu yapamıyoruz.”

“Üzerine düşeni yapmadı”
“Aylardır yüzde 95’te olan bir tesisi bitirin diye yazılı, sözlü söyledik. Bitirmediler. Günü geldi ve su sıkıntısı yaşanınca mecburen açıklamak zorunda kaldık” diyen Başkan Tugay, Karaburun Karareis’teki barajın Çeşme’ye su temin edilsin diye yapıldığını ancak arıtma ve bağlantı ile ilgili küçük bir kısmı bitirilmediği için bugün su sıkıntısı yaşandığını dile getirdi. Devlet Su İşleri’nin üzerine düşeni yapmadığını ve ihmal ettiğini ifade eden Başkan Tugay, “Hatta biz yapalım dedik, ona da izin vermediler. Bunların yazışmaları var. İzmir’e suyu bulmak ve getirmekle yükümlü olan kurum Devlet Su İşleri. Bununla ilgili yapılmış planlar zaten belli. İzmir’de yeterli yerüstü suları yok. İzmir’e komşu alanlardan, bölge havzalarında yapılan barajlarla İzmir’e su getirilecek. Gördes Balıkesir civarına üç baraj yaparak bu sorunu çözmekle ilgili master plan yıllar önce yapılmış durumda. Bunu en kısa zamanda hayata geçirmeleri gerekiyor. Ondan sonra su sorunu çözülür. Bu çözülmezse İZSU’nun İzmir sınırları içinde yapabileceği bir şey yok” ifadelerini kullandı.

“İzmir su konusunda en problemli şehir değil”
Su konusunda İzmir’in en problemli şehir olmadığını kaydeden Başkan Tugay, sözlerini şöyle sonlandırdı: “Bir ay sonra suyu kalmayacak şehirler var. Oralarda da CHP’li değil, AK Partili belediyeler var ama hepimizin dileği ülkemizin hiçbir yerinde susuzluk yaşanmasın. Onun için yağmurların bir an önce yağmasını umuyoruz. Deniz suyunun arıtılmasıyla ilgili çalışmamız aslında son bir yıldır devam ediyor. Tarımda vahşi sulama ile çok su tüketen ürün ekme alışkanlığının değişmesi lazım. Değişirse İzmir’de epey uzun süre yetecek su kaynaklarına sahibiz.”