Marmaris Turizminde Alarm Çanları

Mustafa SARIİPEK

Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) Marmaris Temsil Kurulu’nun geleneksel “Basınla Buluşma Kahvaltısı”nda konuşan Başkan Suat Esin, Marmaris’in turizm sezonunu değerlendirirken gelecek yıla ilişkin çarpıcı uyarılarda bulundu. Resmi istatistiklerde yüzde 6,5’e yakın düşüş görülmesine rağmen, önümüzdeki sezon kayıpların artacağını söyleyen Esin, “Düşüş devam edecek. Rakamlar pembe tablo çiziyor ama gerçek tablo bu değil” diye konuştu.

Esin, turizmci için en büyük sorunun kârlılık kaybı olduğuna işaret ederek sektörün ayakta kalma mücadelesi verdiğini dile getirdi. Toplantıda ayrıca fiyat politikasından sezon süresine, hanut ve kaçak turlardan kalifiye eleman eksikliğine kadar birçok başlık masaya yatırıldı.

KOVİT SONRASI TOPARLANAMADIK

Suat Esin, toplantıda yaptığı değerlendirmede turizmin son yıllarda köklü bir değişim ve daralma sürecine girdiğini söyledi. Salgının ilk yılı sonrasında sektörün bambaşka bir yapıya evrildiğini vurgulayan Esin, özellikle yanlış fiyat politikalarının işletmeleri zora soktuğunu ifade etti. “Her ne kadar milyar dolarlık gelir açıklansa da sezonun ne kadar problemli geçtiğini hepimiz biliyoruz” diyen Esin, Temmuz ayının ikinci yarısında büyük otellerin fiyat kırmasıyla iç pazarda bir hareketlilik yaşandığını ancak bunun tabloyu değiştirmeye yetmediğini aktardı. Yerli misafir sayısında artış olsa da Nisan’dan Temmuz ortasına kadar ciddi bir durgunlukla mücadele ettiklerini belirten Esin, sektörün hâlâ toparlanma çabasında olduğunun altını çizdi.

ARTIK İNGİLİZ TURİST BİLE DÜŞÜNÜYOR

Turizm sektöründe maliyetlerin ve kiraların astronomik şekilde arttığını söyleyen Esin, bu durumun sektör temsilcilerini büyük baskı altına aldığını ifade ederek şöyle konuştu:  “Kiralar yüzde 100–150 oranında artıyor. Ama sezon 6 ay deniyor. Oysa dolu dolu geçen 6 ay yok ki. Normal artış yapan mülk sahibi bulmak neredeyse imkânsız. Pahalılık sadece iç pazarı değil, dış pazarı da etkiledi. Artık İngiliz turist bile harcama yaparken iki kere düşünüyor. Aşı veriş yapmak istemiyor. 

MUĞLA’YA İNEN TURİST SAYISINDA DÜŞÜŞ VAR

Esin, rakamlarla da turizmde yaşanan düşüşe dikkat çekerek durumu rakamlarla açıkladı. Esin, 2024 yılında Muğla’ya 1 milyon 996 bin  kişinin giriş yaptığını belirterek, “2025 yılında ise bu sayı, Eylül ayı dahil edilmeden 1 milyon 638 bine geriledi. Yani yaklaşık 300 binlik bir kayıp yaşandı. Fiyat politikası böyle devam ederse biteriz. Şu andaki fiyat politikası nedeniyle önümüzdeki yıllarda sezonlar daha da zayıflayacak. Bu sene yaşanan yaklaşık yüzde 6,5’luk düşüş önümüzdeki yıl daha da artır” ifadelerini kullandı.

6 AYLIK TURİZM YOK Kİ 12 AYA GEÇELİM

Turizmi 12 aya yayma hedefinin gerçekçi olabilmesi için önce mevcut sezonun dolu geçirilmesi gerektiğini vurgulayan Esin şöyle konuştu: “Önce dolu dolu bir 6 ay turizm yapalım ki devamında bunu 8, 9, 10 aya çıkarabilelim. Temmuz, Ağustos ve Eylül ayı dışında ciddi anlamda turizm yapılıyor mu? Turizm gelirlerine dair açıklanan yüksek rakamlar gerçeği yansıtmıyor. Tamam, turist sayısında beklenen rakama ulaşılmış olabilir ama artan maliyetlerden kimse bahsetmiyor. Turizmci günü kurtarmaya çalışıyor. 60 milyon turist geliyor deniliyor ama para harcayan yok ki. Maliyetler yüzde 100–150 arttı, kârlılık neredeyse kalmadı.”

TABLO İÇ AÇICI DEĞİL

Önümüzdeki sezonun iyi olabilmesi için odalar ve STK’ların ortak çalışma yaptıklarını da sözlerine ekleyen Suat Esin, “Finlandiya ve İspanya pazarı bitti. Finlandiya turist gönderecek uçak bulamıyor. Alman acenteler geldi toplantılar yaptık. Çok şey konuştuk ama bu iş konuşmakla olmuyor. En büyük sıkıntı alternatif turizmin olmaması. Şu anda Aralık ayı gibi çok yer kapalı. Sezonda 9 ay geçti ama 3 ayın dışında iş yaptığını söyleyebilen çıkmaz” dedi.

EN ÇOK HANUTÇULUKTAN ŞİKAYET GELİYOR

Bölgeye gelen turistlerin en fazla hanutçuluktan şikayet ettiklerini de sözlerine ekleyen Suat Esin, “BU konu yıllardır çözülemeyen ciddi bir sorun olarak sürekli karşımıza çıkıyor. Turist ciddi anlamda bu konudan çok rahatsız. Ayrıca son zamanlarda eğlence mekanlarında kavgalar, bazı yerlerde işlenen cinayet ve olumsuzluklar sosyal medya da öyle bir kullanılıyor ki turist artık korkar oldu” dedi.

Kaçak turlarla ilgili denetim yetkisinin kendilerinde olmadığını da sözlerine ekleyen Başkan Esin, “Bizim doğrudan ceza kesme yetkimiz yok. Ancak bakanlık personeli, emniyet ve belediye ekipleriyle birlikte tutanak tutabiliyoruz. Yerel yönetim bu konuda bize destek veriyor, kendilerine teşekkür ediyorum” diye konuştu. 

KALİFİYE ELEMAN 12 AY ÇALIŞACAĞI YERE GİDİYOR

Turizm sektöründe kalifiye personel sıkıntısının giderek büyüdüğünü de vurgulayan Esin, yüksek kiralar nedeniyle çalışanların bölgeyi tercih etmediğini açıkladı. Esin sözlerini şöyle sürdürdü: “Burada insanlar 4–5 ay çalışıyor. Herkes 5 ay çalışıp ne kazanacağım düşüncesinde. Bu nedenle de 12 ay turizmin sürdüğü İstanbul ve Kapadokya gibi yerlere gidiyor. Personelin kalacak yer sınıktısı da giderek büyüdü. Kira fiyatları da astronomik. Bu yüzden kalacak yer bulmak da zor. Bütün bu sorunlar masaya yatırılarak ciddi önlemlerin alınması gerekiyor.”